Kun je ooit nog opnieuw beginnen met iemand die je heeft gekwetst?
“Vertel me hoe ik hem ooit weer kan vertrouwen?” roept Lonneke vertwijfeld. “Mijn vriendinnen verklaren me voor gek als ik na al zijn gelieg toch besluit met hem verder te gaan. Ze hebben natuurlijk gelijk, toch? Eens een dief, altijd een dief.”
We zijn beland in fase 5 van de SCHIPaanpak: de fase waarin ex-partners besluiten verder te gaan als partners in ouderschap óf samen een doorstart maken als liefdespartners. In deze fase draait alles om herstel van vertrouwen.
Vertrouwen is de basis van iedere relatie
Zonder vertrouwen kun je niet samenwerken, samenleven of samen ouders zijn. Of het nu gaat om collega’s, buren of partners – vertrouwen is essentieel. Zoals het spreekwoord zegt: vertrouwen komt te voet en gaat te paard.
Guus kijkt mij indringend aan. Hij wil door. Hij is bereid zich in te zetten voor een hernieuwde relatie. Maar hij voelt: de bal ligt bij haar. Hij was degene die ontrouw is geweest, en daarmee heeft hij in haar ogen zijn rechten verspeeld.
Lonneke ziet het anders. Hoewel ze ook haar aandeel heeft erkend in hoe hun relatie ontspoorde, voelt ze dat zijn seksuele ontrouw zwaarder weegt dan haar emotionele ontrouw.
De liefde is nog niet verdwenen
Tijdens het SCHIP-proces zag ik twee mensen die boos en verdrietig waren, maar elkaar óók steeds weer opzochten. Toen ik benoemde wat ik zag – de restanten van liefde – veranderde de sfeer. Er kwam ruimte voor zachtheid en ambivalentie.
En toch, op dit punt lijkt het vast te lopen. In mijn hoofd is er sprake van topsport. Tak van vragen strijden om de aandacht: “Wat is hier aan de hand?
Wat zit Lonneke in de weg? Waar zit haar angst?”
De rol van de omgeving bij herstel
Wat vaak vergeten wordt, is hoe belangrijk de mening van de buitenwereld is. In tijden van relatiecrisis is de steun van vrienden en familie cruciaal. Maar die steun is zelden neutraal. Zeker bij seksuele ontrouw is het oordeel vaak hard: wegwezen!
Voor degene die bedrogen is, is dat lastig. Het laat veelal weinig ruimte om ambivalente gevoelens te uiten. Wat als je besluit de relatie een tweede kans te geven en het gaat opnieuw mis? Kun je dan nog op begrip rekenen, of ben je dan gewoon ‘eigen schuld, dikke bult’?
Ook bij Lonneke speelt die angst. Ze worstelt niet alleen met haar gevoelens voor Guus, maar ook met de reacties van haar omgeving.
Het tweede huwelijk met dezelfde partner
Relatietherapeut Esther Perel introduceerde het krachtige concept van het ‘tweede huwelijk met dezelfde partner’. Ze houdt een pleidooi om, nadat er een reconstructie heeft plaatsgevonden waarom de relatie is ontspoord, het eerste huwelijk te begraven en met de nieuwe inzichten een tweede huwelijk aan te gaan met dezelfde persoon. Leer van het verleden en ga opnieuw een verbintenis aan – met dezelfde persoon, maar vanuit nieuwe inzichten.
Dit sluit naadloos aan bij de visie van de SCHIPaanpak. Als beide (ex)partners erkenning geven aan elkaars pijn én verantwoordelijkheid nemen voor hun aandeel, kan er een basis ontstaan voor iets nieuws en de focus gelegd worden op de toekomst. Het laat zich raden dat herstel van het geschonden vertrouwen hierbij van essentieel belang is.
Samen werken aan herstel van vertrouwen
Juist omdat de SCHIPaanpak ervan uitgaat dat beiden (ex)partners hun bijdrage hieraan moeten leveren, krijgen Lonneke en Guus de opdracht na te denken over de vraag; “Wat kun jij doen om ervoor te zorgen dat de ander jou weer kan vertrouwen?”
Dit vergt een actieve houding van beiden en staat haaks op de doorgaans afwachtende houding die mensen hanteren bij het geven van hernieuwd vertrouwen. Het is niet geheel ondenkbaar dat een 2e huwelijk tussen Lonneke en Guus hierna een reële optie wordt.
Slotgedachte:
Een tweede kans is geen vanzelfsprekendheid. Maar met de juiste begeleiding, wederzijdse inzet en een flinke dosis moed is het mogelijk om samen een nieuw verhaal te schrijven. Eentje waarin ruimte is voor erkenning, herstel en liefde.