Roel buigt naar voren om zijn betoog kracht bij te zetten en gebaart hierbij driftig met zijn handen: “iedereen is het met mij eens dat Lea er alles, maar dan ook werkelijk alles aan doet om mij het leven na onze scheiding zuur te maken. Echt, ik ken niemand die hier anders naar kijkt”.
Hoe zou mijn werk makkelijker maken als ik zonder twijfel af zou gaan op wat Roel vertelt. Was het maar zo simpel, maar dat is het helaas niet.
Weliswaar is hier, vanuit de perceptie van Roel, geen speld tussen te krijgen. Als ik echter aan Lea vraag hoe haar sociale omgeving aankijkt tegen haar rol in het ontstaan van deze vechtscheiding hoor ik een exact tegenovergestelde versie.
Wil ik hiermee nu zeggen dat ze beiden gelijk hebben?
Invloed scheiding op de omgeving
Een echtscheiding doet niet alleen iets met de desbetreffende persoon, maar ook iets met zijn omgeving. Verlies verbindt of verlies zorgt voor verwijdering. Met andere woorden: ook de omgeving zal zich moeten verhouden tot de scheiding. Hoe ga je hier als buitenstaander mee om? Het roept vragen en gedachten op. Bespreek je die met degene die in een echtscheiding zit of juist niet? Doorgaans is er sprake van een grote mate van handelingsverlegenheid.
In tijden van nood hebben we onze omgeving harder nodig dan ooit. Ze bieden ons de zo broodnodige steun en support.
Verliezen en conflicten genereren chaos. Veelal is de beleving dat men de regie en controle over het leven kwijtraakt.
In de zoektocht naar houvast legt de mening van de omgeving daarom veel gewicht in de schaal.
De prangende vraag hierbij is echter hoe effectief deze is.
In scheiding heb je de omgeving hard nodig
In de emotionele achtbaan die een scheiding nu eenmaal veroorzaakt, is het niet eenvoudig om hier altijd helder zicht op te krijgen. Daarbij is de scheidende mens kwetsbaar en kan zich niet permitteren om zijn omgeving tegen zich te hebben. De neiging tot wel dan niet te conformeren is daarom groot. Wordt het advies van de omgeving kritiekloos overgenomen of worden degenen die het niet met hem eens zijn meestal zonder pardon afgeserveerd.
Dat zien we ook bij Roel, die roept dat iedereen het met hem eens is. Kortom aan beide zijden is er sprake van ongemak.
Voor de SCHIPbehandelaar is het van essentieel belang te onderzoeken wat de rol is van de omgeving.
Hebben de (ex)partners te maken met een effectief steunende omgeving of juist niet.
Effectieve of ineffectieve omgevingssteun
Een effectief capabele omgeving faciliteert, denkt mee en voelt zich vrij om feedback te geven en indien nodig confronterende vragen te stellen. Met het risico dat de ontvanger dit niet waardeert en zelfs degene die de feedback geeft, buiten spel zet.
Een ineffectieve omgeving durft juist geen feedback te geven en is het al snel met de verteller eens en kan dan ook nog wel eens snel veroordelend zijn met betrekking tot de zogenaamde andere partij.
Wij adviseren om tijdens het SCHIPtraject de omgeving daarom tijdelijk op vakantie te sturen. Belangrijk hierbij is dat dit liefdevol gebeurt.
Het netwerk op vakantie
Ik leg uit aan Roel en Lea waarom ik hun vraag het netwerk ‘op vakantie’ te sturen daarbij vraag ik Roel en Lea hun vrienden en familie allereerst hartelijk te bedanken voor hun steun en ze daarna te vragen om gedurende de SCHIPaanpak ‘hun koffers te pakken’. Het laat zich raden dat dit niet zo eenvoudig is, maar de ervaring heeft geleerd dat dit een positief effect heeft op het proces. Al was het maar dat de ex-partners zich bewust zijn van de invloed die hun sociale context kan hebben op de voortgang van hun SCHIPtraject. Omdat ik weet dat het niet realistisch is om te verwachten dat dit betekent dat er met niemand meer iets zal worden gedeeld, vraag ik ze: “kies een persoon uit waarmee je wilt sparren en geef aan elkaar door wie deze persoon is.”
Het doet me deugd te zien dat Roel en Lea instemmend knikken. Deze afspraak biedt ze ook rust om zich te focussen waar het in de kern omgaat: het respectvol afhechten van hun partnerrelatie, elkaar erkenning geven, het vertrouwen in elkaar herstellen met als doel te komen tot “partners in ouderschap”.
Pas dan komt het goed met hun kinderen en vergroot het de kans voor beiden op een gelukkige nieuwe relatie.